Toeristen, makelaars en projectontwikkelaars reageerden verbijsterd toen de Turkse regering maart vorig jaar besloot het land tijdelijk ‘op slot’ te doen voor buitenlandse onroerendgoedkopers. Toeristen uit tal van Europese landen wilden dolgraag die schitterende vrijstaande villa of dat luxueuze appartement kopen, maar het kon eenvoudigweg niet! Aan die frustrerende situatie is een eind gekomen. Het Turkse parlement heeft de ‘Tapu-wet’, die buitenlanders in staat stelt Turks onroerend goed te kopen, geaccepteerd.


Wat was er aan de hand? Bij buitenlandse kopers ontstond verwarring toen het Constitutionele Hof in Ankara, bij arrest van 14 maart 2005, bepaalde dat de wetgeving met betrekking tot de aanschaf van onroerend goed door buitenlanders op een aantal bepalingen gecorrigeerd diende te worden. Twee jaar eerder, medio 2003, had het Turkse Parlement nog beslist dat buitenlanders de mogelijkheid moesten krijgen eigendom te verwerven van onroerend goed dat gelegen is buiten de gemeentegrenzen (die plaatsen waar geen gemeentebestuur aanwezig is). Deze wetswijzigingen waren mede aangenomen met het oog op de toetreding van Turkije tot de Europese Unie. Na publicatie van de wetswijziging in de Turkse Staatscourant van 19 juli 2003 maakten leden van de Republikeinse Volkspartij echter bezwaar bij het Constitutionele Hof in Ankara. Hierop bood het Hof de wetgever de mogelijkheid een aantal bepalingen te corrigeren. Dit op voorwaarde dat deze correcties binnen drie maanden zouden worden doorgevoerd. De overheid slaagde daar niet op tijd in, waardoor zij zich genoodzaakt zag te bepalen dat de overheid c.q. de Openbare Registers, ‘voor de duur waarin de wetgeving niet is bijgesteld’, geen handelingen mocht verrichten die betrekking hadden op het verkrijgen van onroerend goed. Hierdoor ontstond bij veel niet-Turkse kopers verwarring.

Geaccepteerd.

Naar aanleiding van het arrest van 14 maart 2005 nam de overheid al wel een wetsontwerp in voorbereiding waarmee natuurlijke personen met een buitenlandse nationaliteit, op basis van wederkerigheid en binnen de bepalingen die de Turkse wet voorschrijft, wederom het recht van eigendom in Turkije konden verwerven. Voordat het definitieve besluit over dit wetsontwerp viel, wilde de overheid echter eerst het advies horen van een speciaal hiervoor ingestelde commissie, bestaande uit vertegenwoordigers van het Directoraat Generaal van de Openbare Registers en het Kadaster (die onder het ministerie van Bouw- en Woningtoezicht vallen), en van de ministeries van Justitie, Defensie, Binnenlandse Zaken en Belastingen, de voorzitter van de Veiligheidsraad en het Secretariaat Generaal van de Binnenlandse Veiligheidsdienst. Inmiddels heeft het Turkse parlement de nieuwe ‘Tapuwet’
geaccepteerd. Deze wet maakt het mogelijk voor buitenlanders om Turks onroerend goed te kopen en te bezitten. Dit ondanks de oppositie die van mening is dat Turkije door deze wet in de uitverkoop wordt gedaan.

Restricties.

Volgens de nieuwe regelgeving zijn buitenlanders in staat onroerend goed te bezitten onder bepaalde restricties. Zo mag het aangekochte onroerend goed in oppervlakte niet meer dan 2,5 hectaren bedragen. Met uitdrukkelijke toestemming van het kabinet kan en mag het in sommige gevallen oplopen tot dertig hectaren. Buitenlandse instituten, associaties, coöperaties, instellingen en groepen kunnen geen onroerend goed aankopen. Het kabinet zal verantwoordelijk zijn voor de goedkeuring van de verkoop van onroerend goed gelegen in strategisch belangrijke gebieden. Hieronder vallen agrarische-, energie-, irrigatie- en natuurgebieden evenals religieuze en culturele locaties. Het Turkse Ministerie van Defensie gaat een lijst opstellen van militaire zones, speciaal beveiligde gebieden en andere uitzonderingszones voor het Tapu-bureau (Turks kadaster). De nieuwe wet zal met terugwerkende kracht wordentoegepast van 26 juli 2005.


Procedure.

De procedure rond de aanschaf van Turks onroerend goed gaat overigens anders dan we in Nederland gewend zijn. De officiële eigendomsoverdracht vindt niet - zoals in Nederland - via een notaris plaats.
Koper en verkoper moeten zich daarentegen samen melden bij het Openbaar Register (vergelijkbaar met het Nederlands kadaster). Op het moment dat de registratie voltooid is, ontvangt de koper het bewijs van eigendom, ofwel Tapu. Hierin staat onder meer de koopprijs van het onroerend goed, de naam van de eigenaaren diverse kadastrale gegevens. De overschrijving in het Openbare Register is het moment waarop de koper eigenaar van de grond wordt. De Tapu is daar het schriftelijke bewijs van. Het bezit van een Tapu is dus niet voldoende. Doorslaggevend is op wiens naam het onroerend goed staat ingeschreven op basis van de kadastrale gegevens.